135 . گمان [ الظّن ] گمان بد و خوب عن ابى الحسن الثّالث عليه السّلام انّه قال : اذا كان زمان العدل فيه اغلب من الجور فحرام ان يظنّ باحد سوء حتّى يعلم ذلك منه و اذا كان زمان الجور اغلب فيه من العدل فليس لاحد ان يظنّ باحد خيرا ما لم يعلم ذلك منه . « 1 » امام هادى عليه السّلام فرموده : زمانى كه عدل و داد در جامعه ، بيش از ظلم و ستم باشد در آن موقع حرام است كه آدمى به كسى گمان بد ببرد مگر وقتى كه آن بدى از وى معلوم و مشهود گردد ، و زمانى كه ظلم و بيدادگرى بر عدل و داد غلبه داشته باشد سزاوار نيست احدى گمان خوب به كسى ببرد مگر وقتى كه آن خوبى از او معلوم شود . في وصيّة امير المؤمنين لولده الحسن عليهما السّلام انّه قال فيها : و ايّاك و مواطن التّهمة و المجلس المظنون به السّوء فانّ قرين السّوء يغرّ جليسه . « 2 » على عليه السّلام در ضمن وصاياى خود به حضرت مجتبى فرموده است : از مراكز بد نام بپرهيز ، از مجالسى كه مورد سوء ظنّ است دورى

--> ( 1 ) بحار ، جلد 17 ، صفحهء 216 ( 2 ) وسائل 3 ، صفحهء 206